Defnyddiwch y rhestr hon fel canllaw er mwyn amlygu’r mathau penodol o anawsterau sydd gan y plentyn. Nid yw hon yn rhestr gyflawn ac nid yw’n offeryn diagnostig. Gallai fod yna resymau meddygol eraill am yr anawsterau a awgrymir, felly dylai’r plentyn/person ifanc fynd i weld ymarferydd meddygol. Rydym hefyd yn argymell fod y plentyn yn cael apwyntiad gydag optegydd, gan bod anawsterau gweld hefyd yn gallu effeithio ar anawsterau cydsymudedd.  

Cyfnod Sylfaen

Sgiliau echddygol bras  
  • Syrthio, baglu a tharo i mewn i bethau
     
  • Anawsterau cydbwysedd (tra’n llonydd neun symud)
    Oes 
  • Sgiliau pêl gwan (wrth anelu, taflu a dal) o’i gymharu â’i g/chyfoedion
    Oes 
  • Gwneud mwy o ymdrech wrth wneud gweithgaredd, o’i gymharu â’i g/chyfoedion
     
  • Cael anhawster cadw osgo’r corff wrth wneud gweithgaredd ar ei h/eistedd ar y llawr neu wrth y bwrdd (gall lithro i’r ochr neu bwyso yn erbyn rhywun/rhywbeth)
     
  • Angen cymorth wrth wisgo
     
  • Cael anhawster gydag ymwybyddiaeth ofodol (adnabod ei ffiniau corfforol ei hun
     
  • Cael anhawster wrth drafod rhwystrau a/neu yn hopian/neidio
     
  • Aflonydd iawn
     
  • Cael anhawster gydag ymarfer corff a chwaraeon
     
  • Anghysondeb rhwng ei g/alluoedd echddygol a’i g/alluoedd mewn meysydd eraill (e.e. sgiliau academaidd cryf tra bod y sgiliau symud ar ei hôl hi)
    Oes 
Sgiliau echddygol manwl  
  • Cael anhawster defnyddio’r ddwy law gyda’i gilydd ar yr un pryd (e.e. i dorri â siswrn neu ddal papur tra’n defnyddio’r llaw arall ar gyfer y bensel)
     
  • Cael anhawster agor bocs bwyd neu becynnau
     
  • Sgiliau cyn-ysgrifennu yn wanach na’r hyn a ddisgwylir i’w oed/lefel dysgu
     
  • Dal pensel yn lletchwith
     
  • Angen cymorth i gau botymau/careiau
     
  • Defyddio cyllell a fforc yn wael (efallai’n ffafrio defnyddio’r bysedd)
     
  • Osgoi tasgau adeiladu (Lego/blociau bach)
     
Sgiliau trefnu  
  • Cael anhawster rhoi trefn ar ei ph/bethau (hambwrdd, bag ysgol)
     
  • Colli neu anghofio pethau
     
  • Ddim yn hoffi newid trefn
     
Sgiliau gwybyddol 
  • Cael anhawster dysgu sgiliau newydd a throsglwyddo sgiliau a ddysgwyd
     
  • Cael anhawster copïo (gweithredoedd neu eitemau o’r bwrdd gwyn/papur)
     
  • Canolbwyntio gwael/anhawster talu sylw (o’i gymharu â’i ch/gyfoedion)
     
  • Angen cymorth gyda threfn tasgau – amser/tablau
     
  • Cael anhawster datrys problemau
     
  • Cael anhawster aml-dasgio (gwrando a gwneud yr un pryd)
     
  • Cof gwael
    Oes 

Defnyddiwch y rhestr yma fel canllaw er mwyn amlygu’r mathau penodol o anawsterau sydd gan y plentyn. Nid yw hon yn rhestr gyflawn ac nid yw’n offeryn diagnostig. Gallai fod yna resymau meddygol eraill am yr anawsterau a awgrymir, felly dylai’r plentyn/person ifanc fynd i weld ymarferydd meddygol. Rydym hefyd yn argymell fod y plentyn yn cael apwyntiad gydag optegydd, gan bod anawsterau gweld hefyd yn gallu effeithio ar anawsterau cydsymudedd.  

Cyfnod Allweddol 2

Gross motor skills
  • Syrthio, baglu a tharo i mewn i bethau
     
  • Gwneud mwy o ymdrech wrth wneud gweithgaredd o’i gymharu â’i ch/gyfoedion
     
  • Cael anhawster cadw osgo’r corff wrth wneud gweithgaredd ar ei h/eistedd ar y llawr neu wrth y bwrdd (gall bwyso drosodd neu bwyso yn erbyn rhywun/rhywbeth)
     
  • Angen cymorth wrth wisgo
     
  • Cael anhawster gydag ymwybyddiaeth ofodol (adnabod ei ffiniau corfforol ei hun)
     
  • Cael anhawster trin rhwystrau a/neu hopian/neidio
     
  • Aflonydd iawn
     
  • Cael anhawster gydag addysg gorfforol a chwaraeon (sgiliau pêl: anelu/taflu/dal a gweithgareddau ble mae angen newid osgo’r corff yn gyflym)
     
  • Anghysondeb rhwng galluoedd echddygol y plentyn a’i g/alluoedd mewn meysydd eraill (e.e. sgiliau academaidd yn gryf tra bod y sgiliau symud ar ei hôl hi)
    Oes 
Sgiliau echddygol manwl  
  • Cael anhawster defnyddio dwy law gyda’i gilydd ar yr un pryd (e.e. i dorri â siswrn neu ddal papur tra’n defnyddio’r llaw arall ar gyfer y bensel/pin ysgrifennu)
     
  • Cael anhawster gyda chyflymder/darllenadwyedd ei l/llawysgrifen
     
  • Goruchafiaeth un llaw ar ei hôl hi/yn dal pensel yn lletchwith
     
  • Angen cymorth i gau botymau/sipiau/careiau esgidiau
     
  • Defyddio cyllell a fforc yn wael (efallai yn ffafrio defnyddio’r bysedd)
     
Sgiliau trefnu  
  • Cael anhawster rhoi trefn ar eu hunan neu ei ph/bethau (hambwrdd/bag ysgol/cyfarpar)
     
  • Colli neu anghofio pethau
     
  • Cael trafferth canfod ei ffordd mewn lle anghyfarwydd
     
  • Cael trafferth dilyn amserlen/map
     
  • Ddim yn hoffi newid i’r drefn arferol
     
Sgiliau gwybyddol  
  • Cael anhawster dysgu sgiliau newydd a throsglwyddo sgiliau a ddysgwyd
     
  • Cael anhawster copïo (gweithredoedd neu eitemau or bwrdd gwyn/papur)
     
  • Canolbwyntio gwael/anhawster talu sylw (o’i gymharu â’i ch/gyfoedion)
     
  • Cael trafferth cynllunio/dilyniannu tasgau (gwisgo, tablau)
     
  • Sgiliau datrys problemau gwan
     
  • Cael anhawster aml-dasgio (gwrando a gwneud ar yr un pryd)
     
  • Cof gwael
    Oes 

Defnyddiwch y rhestr yma fel canllaw er mwyn amlygu’r mathau penodol o anawsterau sydd gan y plentyn. Nid yw hon yn rhestr gyflawn ac nid yw’n offeryn diagnostig. Gallai fod yna resymau meddygol eraill am yr anawsterau a awgrymir, felly dylai’r plentyn/person ifanc fynd i weld ymarferydd meddygol. Rydym hefyd yn argymell fod y plentyn yn cael apwyntiad gydag optegydd, gan bod anawsterau gweld hefyd yn gallu effeithio ar anawsterau cydsymudedd.  

Cyfnod Allweddol 3

Sgiliau echddygol bras  
  • Anawsterau cydbwysedd (tra’n llonydd neun symud)
    Oes 
  • Cael anhawster cadw osgo’r corff wrth wneud gweithgaredd ar ei h/eistedd ar y llawr neu wrth y bwrdd (gall bwyso dros y bwrdd neu bwyso yn erbyn rhywun/rhywbeth
     
  • Aflonydd iawn
     
  • Cael anhawster trin rhwystrau a/neu hopian/neidio
     
  • Cael anhawster gydag addysg gorfforol a chwaraeon (sgiliau pêl: anelu/taflu/dal a gweithgareddau ble mae angen newid osgo’r corff yn gyflym
     
  • Gwneud mwy o ymdrech wrth wneud gweithgaredd o’i gymharu â’i ch/gyfoedion
     
  • Cael trafferth gwisgo’n annibynnol/golwg aflêr
     
  • Cwympo, baglu a tharo i mewn i bethau/pobl
     
  • Anghysondeb rhwng galluoedd symud y plentyn a’i g/alluoedd mewn meysydd eraill (e.e. doniau academaidd cryf tra bod y sgiliau echddygol ar ei hôl hi)
    Oes 
  • Cael anhawster gydag ymwybyddiaeth gofodol (adnabod ei ffiniau corfforol ei hun)
     
Sgiliau echddygol manwl  
  • Cael anhawster gyda chyflymder/darllenadwyedd ei ll/lawysgrifen
     
  • Cael trafferth gyda botymau/sipiau/careiau esgidiau
     
  • Cael trafferth defnyddio cyllell a fforc
     
  • Cael trafferth gyda phynciau ymarferol (e.e. coginio, gwaith labordy)
     
  • Cael anhawster gyda thasgau sy’n gofyn am ddefnyddio dwy law gyda’i gilydd ar yr un pryd (e.e. dal papur tra’n defnyddio’r llaw arall i ysgrifennu)
     
Sgiliau trefnu  
  • Cael anhawster trefnu’i hunan (bag ysgol, locer)
     
  • Cael anhawster rheoli’i h/amser 
     
  • Colli neu anghofio pethau
     
  • Cael trafferth canfod ei ffordd mewn lle anghyfarwydd
     
  • Cael trafferth dilyn amserlen/map
     
Sgiliau gwybyddol  
  • Canolbwyntio gwael/anhawster talu sylw (o’i gymharu â’i ch/gyfoedion)
     
  • Cael trafferth cynllunio/dilyniannu tasgau (e.e. gwisgo)
     
  • Cael anhawster yn aml-dasgio (gwrando/gwneud/copïo ar yr un pryd)
     
  • Cael anhawster datrys problemau
     
  • Cof gwael
    Oes 
  • Cael anhawster dysgu sgiliau newydd a throsglwyddo sgiliau a ddysgwyd (gall ailadrodd camgymeriadau)
     
  • Cael anhawster copïo (gweithredoedd neu eitemau o’r bwrdd gwyn/papur)
     

Defnyddiwch y rhestr yma fel canllaw er mwyn amlygu’r mathau penodol o anawsterau sydd gan y plentyn. Nid yw hon yn rhestr gyflawn ac nid yw’n offeryn diagnostig. Gallai fod yna resymau meddygol eraill am yr anawsterau a awgrymir, felly dylai’r plentyn/person ifanc fynd i weld ymarferydd meddygol. Rydym hefyd yn argymell fod y plentyn yn cael apwyntiad gydag optegydd, gan bod anawsterau gweld hefyd yn gallu effeithio ar anawsterau cydsymudedd.